Deportista de elite

Son de Iraq Burín, unha aldea no norte de Palestina onde o máis sobranceiro son as manifestacións de cada sábado, e as xentes que aquí se xuntan. Ás veces parece que nin cabemos no lugar e, o máis importante, saímos na radio. Unha das primeiras veces incluso viñeron da tele e esa noite xuntámonos toda a rapazada na casa para vérmonos nas novas do serán; con todo, foise a luz e quedamos coas ganas. Agora tanto me ten; sobre todo polo feito de que hai tempo que perdín a esperanza de verme na tele.

 

Hai cousa de dous anos mataron un meu curmán nunha das protestas. Estabamos todos; berrando, cantando e divertíndonos sen molestar a ninguén. Seica non podiamos estar alí, pero non fixemos caso das advertencias e a meu curmán foille tocar unha das balas que os soldados dispararon. Vivín a situación tan de cerca que meteume medo e deixei de ir ás manifestacións. Pouco a pouco fun esquecendo a cousa e neste ano aínda fun algún día; con todo, o fútbol, e os deportes en xeral, son os que me manteñen ocupado boa parte do día.

 

O certo é que, a primeira vez que vin un partido non me gustou nada. Na aldea todo o mundo era do Madrid ou do Barça, e a min tanto me tiña. Eu quería ser diferente do resto e sabía que o mellor para a familia era que fose futbolista, ou cando menos deportista, así que propúxenme traballar arreo para acadar o meu soño.

 

Era o ano dos Xogos Olímpicos e nós participabamos por primeira vez na historia. Un noso veciño fora nomeado abandeirado e antes de marchar xuntámonos todos os do lugar, pequenos e maiores, para prepararlle unha festa de despedida. Envexei esa súa fama tanto, que quixen imitalo en todo; eu tamén quería ser un deportista de elite.

 

Na cerimonia de apertura púxose unha pantalla xigante –ou iso criamos nós- no centro da aldea. Non faltou ninguén. Mesmo parecía o estadio olímpico; con bandeiras por todos lados, e asubíos e aplausos cada vez que aparecía un país; ata que chegou Palestina. Entón non paramos de cantar, bailar e aturuxar ata ben entrada a noite.

 

O peor de todo foi que esa foi a única alegría dos Xogos. Dos catros atletas que competían, ningún pasou da primeira rolda. Por iso; nada máis comezar este ano, púxenme a traballar decontino. Non quería perder a oportunidade de cara á seguinte cita, así que ideei un programa de traballo para ser o portador da nosa bandeira nas seguintes Olimpíadas, en Londres.

 

Sabía que os bos xogadores teñen que privarse de certos vicios, así que ese mesmo verán deixei de fumar ás agochadas e comecei a adestrarme a diario. Busquei páxinas en rede sobre como ser un deportista de alto rendemento, como lles chaman, e seguín todas as instrucións do xeito máis detallado que puiden. Para iso empecei a erguerme todos os días á saída do sol e a dar varias voltas ao redor da casa antes do almorzo. Despois diso tomaba algo lixeiro, descansaba un chisco e continuaba co programa: flexións, abdominais e pesas. Os primeiros exercicios non foron o problema; pero coas pesas, a falta delas, tiven que usar o meu enxeño.

 

Comecei levantando latas de aceite, mais tiven que deixalo, pois miña nai non paraba de cociñar e cada día levantaba menos quilos. Despois tenteino con dúas cadeiras, pero se alguén quería sentar tiña que deixar o adestramento e esperar que o meu ximnasio particular quedase baleiro; así que optei por adestrar fóra, onde ninguén se queixase do ruído nin das andrómenas que seica só a min se me metían na cabeza.

 

En vez de dar voltas ao redor da casa, fun correr ata as aforas. Unha vez chegaba ao límite da aldea, nas montañas, descansaba e, xa recuperado, facía exercicios para estarricar os músculos. Para gañar musculatura levantaba as pedras e rochas máis grandes que atopaba ata que non podía máis. Facía fileiras de pedras e, por orde, erguíaas unha a unha, dende as máis lixeiras ata as máis pesadas. Con todo, aquela mañá non puiden exercitarme coas pesas. Cando aínda estaba a colocalas no seu lugar, morrín ou, mellor dito, matáronme. Os motivos, que aínda a día de hoxe non comprendo, sóubenos un día despois, e foi grazas á prensa: “O exército logra deter o ataque violento dun terrorista que se dispuña a bombardear, con pedras, un dos últimos asentamentos construídos na zona.”

 

Non conseguín a fama como atleta, pero cando menos fixen que falasen de min; e como dicía a miña avoa: mentres falen dun, ben ou mal, é bo. Así que, tomarei por bos os titulares dos xornais, malia non escribiren que fun deportista nin nada diso. Espero que alguén aínda se lembre do caso e engada algunhas letras que, boas ou malas, falen do noso deporte.

 

 

 

 

 

 

 

Estado de emerxencia en Gaza

Mentres as cidades se enchen de luces e postais de paisaxes brancas, baléirase a orixe do mito. As tormentas destes días provocaron que Gaza estea sen luz e que un manto branco cubra Palestina, Xordania e Siria. As imaxes son idílicas: o portal de Belén branco para estas datas tan especiais e as árbores lucindo grilandas de estalactitas postas para a ocasión. Porén, tras esas panxoliñas está xente descalza e con frío, moito frío, como relata o xornalista de Gaza Mohammed Omer nun artigo que recolle no seu blog “Rafah Today” (http://rafahtoday.org/?p=308):

Vai frío, non hai electricidade e estou cargando o meu ordenador usando a batería dun coche para mandar esta mensaxe. Vai tanto frío en Gaza que todo o mundo ten os pés e o nariz fríos. Unha tormenta máis está a bater neste enclave asediado. Non hai electricidade e a escaseza de auga, gasolina e servizos básicos significan que a xente non fai máis que sentar e agardar o descoñecido.

 

Ducias de casas no Este da cidade de Gaza, no Norte da Faixa de Gaza, en Jan Yunes e Rafah están inundadas, hoxe, pola choiva. O sistema de sumidoiros non funciona e os concellos de Gaza anunciaron o estado de emerxencia. Os escolas e a maioría das tendas están pechadas; non hai tráfico e pouca é a xente que camiña polas rúas.

 

Os camións de lixo da cidade de Gaza están paralizados por mor da continua falta de abastecemento de gasolina. Afixérame ao camión de cor laranxa brillante que adoita pasar, tocando o pito, como sinal para todos os meus veciños de sacar o lixo para a recollida.

 

Agora o burro é a única esperanza que nos queda. Dende a semana pasada, cando o abastecemento de gasolina se esgotou, o único son que se escoita é o clic-clic dos seus pezuños arrastrando os carros, polo camiño, ás 4 da mañá. Contra o mediodía xa recolleron canto puideron nesa ruta tan transitada. No barrio de Barcelona, en Gaza, os contedores de lixo están ateigados –un feito normal dende que a gasolina se esgotou.

 

Baixei parolar con Abu Ghaleb, que ten 41 anos. Só, no seu carro de burros, non hai xeito de que Abu Ghaleb sexa quen de limpar todas as rúas de lixo. Un home tímido e delgado, a súa única preocupación e recoller sacos de lixo, que amorea no carro, logo baleira e continúa ata a seguinte morea.

 

Antes da crise, Abu Ghaleb vendía dátiles no seu carro, chamando os clientes co seu altofalante. É un negocio que non dá para moito, sobre todo cando a xente recibe os seus salarios con retraso e non pode mercar dátiles, que comezan a estragarse no carro.

 

Agora, a única opción que ten Abu Ghaleb é recoller lixo, co que gaña uns 200$ ao mes, non moito para alimentar a familia e o burro. Pero, cando menos, non perde o bo humor sobre a situación. Dime, sorrindo timidamente: “A crise da gasolina serve para que a xente coma min teña un traballo polo menos.”

 

Como o concello de Gaza non pode mercar o petróleo tan caro israelí, paga a 450 persoas, que traballan con 250 burros, para que ordenen as moreas inmensas de lixo antes que os riscos para a saúde crezan entre o 1’8 millóns de civís gazatís, asediados por Israel.

 

Despois de recoller moreas de lixo e encher o carro ata non caber máis, Abu Ghale, canso, escúsase. Estou case seguro de todo de que non o verei durante varios días, porque está moi solicitado. Así que, a única opción que teño é topar un lugar onde botar o lixo dende o meu apartamento. O cheiro xa é insoportable.

 

Na rúa 8, na cidade de Gaza, vou cara unha nai e a súa filliña nun carro tirado por un burro. Gustaríame saber se está a facer un traballo parecido ao de Abu Ghaleb e levando a filla con ela. Mais deseguido aprendo que gaña a vida, e mantén os oito fillos, reciclando desperdicios caseiros. Pode usar plástico para cubrir unha fiestra rota ou un marco vello para improvisar pezas de moblería.

 

Non temos auga corrente dende hai dous días, cando non hai gasolina a auga non chega con regularidade ás casas. O tanque na nosa terraza está baleiro, así que nin podemos abrirlle á cisterna no baño.

 

O petróleo non pode entrar Gaza a través dos túneles de abastecemento que pechou o novo goberno de Exipto. Por mor diso, a planta de tratamento de auga está paralizada, con augas residuais nalgunhas rúas e anegando as casas de Gaza, traendo ratas e enfermidades.

 

 

O conflito político entre Hamás e os seus opoñentes –Israel e a Autoridade Palestina dunha banda, e o réxime exipcio doutra- está a afectar a vida de todos aquí.

 

Segundo as Nacións Unidas, Turquía doou 850.000$ para aliviar a crise. Porén, polo que ouzo no concello, isto non representa máis que unha pequena pinga nun gran balde. Os 16.700 litros de gasolina que recibiu a cidade de Gaza só han durar uns días. Fontes oficiais din que a Faixa de Gaza precisa de 150.000 litros ao mes só para os camións do lixo.

 

Esta noite, o cheiro das augas residuais podres inúndame o nariz. Inhalo e exhalo o fedor de lixo podre. O aire da noite énchese deste cheiro asfixiante e polo día só podo agardar que Abu Ghaleb pase co burro e o carro tratando de levar tanto como poida.

 

Fai que me pregunte se o secretario de estado estadounidense, John Kerry, sabe da situación en Gaza. Sería admisible que os cidadáns israelís vivisen baixo as miñas condicións cós gazatís? Ou é que en Gaza non contamos como humanos?

 

Deambulo pola rúa para ver que fan os outros. Abu Karim senta no seu supermercado, coa porta pechada, incapaz de soportar o fedor. Un dos seus veciños tratou de minguar o cheiro queimando o seu lixo, e agora o aire da noite está cheo de fume amais dun cheiro nauseabundo a plástico queimado. O simple feito de respirar é incómodo e sei que como queira que trate de describir este caos aos lectores do Washington Report, non podo facer xustiza á crise actual.

 

O meu amigo Richard Falk, reporteiro especial da ONU, describiu a situación en Gaza como próxima ao catástrofe. Só podo esperar que quede no nivel de “próxima”, que é unha crise dabondo, sen que empeore máis.

 

Mentres as crecidas continúan a invadir as casas da xente, Abu Ghaleb, e incluso o seu burro, entende terrible situación á que se enfronta a xente de Gaza. Unha situación que os líderes políticos non poden, ou non queren, captar.

 

 

 

 

 

Resolución 194

O 11 de decembro de 1948, a Asemblea Xeral das Nacións Unidas aprobaba a resolución 194. Esta establecía que o estado de Israel, acabado de crear, debía repatriar os palestinos desprazados que desexasen regresar aos seus fogares e vivir en paz cos seus veciños. Con todo, este artigo da resolución foi sempre interpretado sen datas exactas nin definicións sobre a paz cos veciños, e adiado sen horarios.

65 anos despois, o artigo 11 da resolución 194 da ONU non deixa de ser unha figura máis na paisaxe do mundo árabe, onde os campos de refuxiados e os sinais de identidade palestinos crecen entre a poboación local, mesturándose e confundíndose con ela, confundindo e esquecendo a historia. Os números máis actuais falan doutros 11, doutos desprazados e doutros conflitos que silencian o caso palestino, unha cifra cada vez máis afastada do presente.

Mudan os anos e mudan os palestinos tamén; os anos pasan nos calendarios, os palestinos traspásanos, cambiando de terra e incluso de identidade. Amais das colonias que se espallan por Cisxordania, o chamado Plan Prawer trata de recolocar máis de 40.000 beduínos do Neguev; unha nova proposta ao esquecemento para as novas xeracións, que ven como as máis vellas morren.

Máis dun millón de palestinos despois, parecen ser menos as voces que berran contra o sufrimento e as inxustizas. Acaba de marchar un deses altofalantes, Nelson Mandela, quen afirmou que “sabemos moi ben que a nosa liberdade está incompleta sen a liberdade dos palestinos”.