Laila

Laila non é unha cifra, como ela mesma di. É unha moza de 21 anos con soños que aniquilan cada segundo: “un morto, dez mortos, cen mortos, douscentos mortos, trescentos, mil…. números, só números”. Laila é como o resto de mozos e mozas  de Palestina que soñan con ter unha boa vida e seren doutores ou avogados, e ten historias e unha vida que quere vivir. Acaba de graduarse en Literatura Inglesa  pola Universidade Al-Azhar e gustaríalle seguir os seus estudos de Máster en Xornalismo. Vive coa familia, en Gaza, e asegura que o cariño que se sente na cidade, chea de obstáculos e dificultades, non hai lugar que o iguale. Aí é feliz; rodeada dos seus, cristiáns ou musulmáns, homes ou mulleres, grandes ou pequenos, porque o que hai en Palestina, por enriba de todo, é palestinos e palestinas.

Laila conta que non ten fotos dos bombardeos nin dos desastres e que a nai non deixa que saia por medo aos disparos e as explosións. As dúas horas de tregua, ao mediodía, non son tampouco seguras e pasa o día pechada nun cuarto sen fiestras. Nas noticias de todo o mundo pódense ver imaxes dunha Gaza esnaquizada, mais non se oen os sentimentos nin a dor, e tampouco se oe nin se ve nin se sente Palestina, que, como apunta Laila é amor. Porque as historias sobre a amizade, o amor, a solidariedade e incluso o medo compartido, non saen das fronteiras de Gaza.

Laila énchese de orgullo ao contar como na súa igrexa se xuntan refuxiados que escapan da guerra e como a igrexa é un lugar aberto para todo o mundo, para que calquera fe poida rezar no templo. Ese é o amor que describe Gaza, o do pai Manuel Musallam, quen dixo: “Se bombardearon as vosas mesquitas, vinde rezar ás nosas igrexas;” o mesmo amor que o da xente que corre sen medo para axudarse e que comparte o que ten: comida, auga, refuxio, o que sexa. O mesmo amor que Laila asegura non morrerá: “Poden destruír as nosas casas, matar as nosas crianzas e os nosos amigos e familiares; destruír as nosas escolas, universidades e hospitais, as mesquitas e as igrexas, e o que é aínda peor, poden destruír os nosos soños, mais xamais poderán, xamais, matar o amor que nos temos e que crece por dentro.”

Laila comenta que a maioría dos seus amigos son musulmáns, que a súa mellor amiga é musulmá e que nunca viu ningunha diferenza entre eles polo feito de seren de confesións distintas. “Somos todos humanos e ao final do día só queremos soñar e vivir como calquera outra persoa normal deste mundo.” Mentres conta isto, óense bombas e ataques aéreos, e pide desculpas polos cortes de luz, que son constantes.

Laila ten unha irmá máis pequena, Marianne, de 17 anos, e Khalil, de 30. Khalil está a estudar un Máster en Solidariedade Internacional en París e dende o comezo deste conflito fala a diario coa familia: “Están aterrorizados e non deixan de chorar. Viven con medo e en constante ansiedade. Cando lle pregunto ás miñas irmás que é o que máis necesitan, responden que unha terapia de relaxación.”

Laila é unha máis nunha gran prisión ao aire libre. Ninguén é inmune aos ataques e, como apunta Khalil: “O son das explosións é permanente, intolerable, e axuda a aumentar a inseguridade. Destruíron o cemiterio da igrexa ortodoxa do lado da casa e todas as tumbas están por fóra. Nin os mortos descansan en paz! As miñas irmás, totalmente traumatizadas, dinme que non teñen nada que facer; só rezar.”

Laila, que soña con seguir vivindo, ten tamén medo de falar. Ten medo de confesar que quere vivir e que iso poida traerlle consecuencias negativas. Con todo, só se rende ante o silencio e berra que as súas voces non deberían apagarse e que ela mesma é consciente diso. Só quere seguridade e tranquilidade; en definitiva, Laila, coma a súa familia, os seus amigos, os seus veciños e benqueridos, quere vivir.

(Imaxes da igrexa: http://sahafaty.net/news1558795.htm)

Mohammad Qureiqai, neno pintor de Gaza

image

 Mohammad Qureiqai ten 13 anos e vive cos seus pais, máis catro irmáns e tres irmás, en Gaza. Como moitas outras crianzas palestinas, hoxe é noticia, mais non pola súa morte, senón pola súa vida. E é que en Palestina, os nenos e as nenas viven; e cando viven xogan e se divirten, e teñen afeccións diferentes, que comparten e gozan, e ás veces até causan admiración. Ese é o caso de Mohammad Qureiqai, quen amais de crecer e divertirse, informa; porque coas súas pinturas amosa á xente de Gaza o que as súas mans ven a través dos seus ollos. E dende a Faixa, cunha mirada grande, moi grande, e un sorriso aberto, moi aberto, Mohammad cóntalle ao mundo que en Palestina tamén hai nenos que xogan, que rin ou que choran; nenos que van á escola e estudan moito e outros que van e non fan nada, porque non lles gusta o colexio. Hai tamén nenos que van á praia, como esa nena de Mahmud Darwix que ten unha familia, e a familia unha casa, e a casa dúas fiestras e unha porta; e no mar, un acoirazado divírtese cazando os que camiñan pola praia: catro, cinco, sete… que caen sobre a area. E a nena sálvase por pouco, grazas a unha man de néboa, unha man non divina que a axuda. E berra: “Pai! Pai, érguete, regresemos: o mar non é coma nós”. E o pai non responde. E hai sangue sobre as palmeiras, sangue nas nubes, e berra na noite deserta. E non hai eco no eco, e o berro eterno convértese en noticia veloz que deixa de ser noticia cando os avións regresan para bombardear unha casa. Unha casa con dúas ventás e unha porta. Unha porta que é como a de todas as outras casas palestinas: nunca se pecha, mais sempre está pechada, porque igual que moitos outros, Mohammad non pode saír de Gaza para amosarlle ao mundo que en Palestina hai nenos que xogan, que rin… e, coma el, pintan e contan historias.

Mohammad pinta dende que ten cinco anos. Comezou cun caderno e un lapis, e o asombro do seu irmán maior, Malek, quen lle pediu que repetise os primeiros traballos, para así comprobar que eran realmente del.  Dende aquela, Malek axúdalle e aporta ideas; ideas que son historias, historias que son Palestina, Gaza, a familia, nenos que xogan e rin… Historias que vive ou coas que soña, e que logo reflicte co pincel; como as que trata de describir nestes días nos que, cando hai calma, vai ao mercado, observa as casas bombardeadas, a xente aflixida, e logo pinta e escribe: “Ismael, xoga comigo!”, conta que berra un neno no funeral dun seu irmán. Amais, escribe:

Tes uns minutos libres?

Imaxina que vivías na casa que construíras dende cero durante moito tempo. Naceras nesa casa, criáraste nesa casa. Tes lembranzas, doces e tristes, que abranguen cada unha desas esquinas que queres, sen importar que doces ou pesarosas foran.

Na mesma casa, vives cos teus nenos, a túa muller, o teu pai, a túa nai, os teus irmáns e as túas irmás. Un total de 20 persoas baixo o mesmo teito. Tentamos contribuír ao aumento da poboación!

De súpeto recibes unha chamada anónima pedíndoche que saias desa mesma casa en só 10 minutos! Por que? Porque esa casa vaise destruír ou bombardear!

Pecha os ollos e imaxina que farías? Non llo digo aos gazatís que viviron esa experiencia, dígocho a ti! Si, a ti! Ti, que non vives en Gaza. Pensa en nós, gazatís, como seres humanos. Pecha os ollos e trata de imaxinar que farías de recibires a mesma chamada.

A onde irías? Onde irían os teus nenos? Estades todos desprazados, sen refuxio nin teito. Trata de pensar no que levarías contigo en 10 minutos. Que collerías: Carnés? Pasaportes? Documentos persoais? Cartos? Roupa? Os teus nenos?

Só tes 10 minutos; 10 minutos para amorear a túa vida nun monte e fuxir do lugar que unha vez chamaches “casa”, porque vanse bombardear os rebeldes nun abrir e pechar de ollos.

De verdade pensas que esta persoa e toda esa xente esquecerán ou perdoarán ou pensarán na paz?

Unha vez máis… Pecha os ollos: imaxina, pensa e dinos entón que é o que viches mentres tiñas os ollos pechados.

E mentres Palestina se afoga nunha historia que fala dun morto e outro morto e outro, os palestinos vivos, tamén sen nome, seguen a vivir. E as súas crianzas continúan a rir e a soñar e a xogar, como Mohammad, que xoga cos seus pinceis a ser Picasso, unha das súas iconas, debuxando guernicas entre mortos que dan vida. E mentres haxa luz e haxa vida, Mohammad Qureiqai, o Picasiño de Gaza, seguirá mostrándolle á súa xente as cores de esperanza das súas pinturas, para que aqueles que viven lonxe e só ven Palestina a través dos seus mortos, vexan que en Palestina tamén hai vida.

image

image

image

image

image

image

image

A violencia e o medo son a normalidade en Palestina. E iso non debería ser normal

Marcos Pérez PenaMarcos Pérez Pena

 

Moncho Iglesias
Moncho Iglesias

“Mohammad é alegre e simpático/ Di que lle gusta rir/ E que ri, cando menos, media hora ao día (…) O resto do día chora/ Case todos os seus amigos morreron/ ou están en prisión”. O profesor vigués Moncho Iglesias describiu con versos coma este (Oda ás nais perennes con fillos caducos entre os brazos, Edicións Positivas, 2008) a normalidade de Palestina, un día a día de morte e de violencia, pero tamén de vida, de ilusións e de desexo de liberdade. A ofensiva do exército israelí en Gaza, redobrada a pasada noite, provocou xa máis de 200 mortos, e mantén a súa intensidade, despois de que Israel ordenase a cen mil palestinos abandonar as súas casas. Porén, Iglesias lembra que “o conflito sempre está aí. Estes días saltou aos medios por estes tres rapaces xudeus que mataron. O día a día de Palestina, o que os seus habitantes teñen que soportar a diario, non sae nos medios: que entren en casas de xente continuamente, que os leven detidos, as folgas de fame dos presos, a propia situación cotiá dos detidos”.

“O día a día de Palestina, o que os seus habitantes teñen que soportar a diario, non sae nos medios: que entren en casas de xente continuamente, que os leven detidos, as folgas de fame dos presos”

Falamos con el en Vigo. Moncho Iglesias é na actualidade profesor na Universidade de An-Najah, en Nablus, como antes o foi durante varios anos en Belén. Porén, hai varios meses que non pode entrar en Palestina.Como relatou con detalle nesta entrevista, despois de que expirase o seu permiso de residencia, e de que despois de viaxar a Xordania solicitase un visado provisional de turista, as autoridades israelís impedíronlle a entrada no país, unha mostra para Iglesias de que “Palestina non existe”. “Non hai visados de traballo para traballar nos territorios ocupados. Palestina non o pode conceder, e depende unicamente de Israel, que non mo dá”, sinala. Porén, declárase optimista: “Gardo a esperanza como eses millóns de Palestinos que tiveron que deixar as súas casas hai décadas, pero que aínda conservan as chaves desas casas”.

Dende a distancia observa o que está a suceder en Gaza: “O tratamento informativo do que sucede en Gaza parece o da lotaría: cántanse unicamente números. Resulta molesto ver como só se manexan cifras”, di. “Os ataques non son contra Hamas. Están morrendo nenos, e un neno non se pode identificar cunha tendencia política ou relixiosa”, sinala, “moitos si serán militante de Hamas ou doutros partidos políticos. Pero iso tamén vén provocado: se matan alguén da túa familia pola súa militancia a un grupo, a reacción natural é que ti tamén te afilies a ese grupo”.

“A normalidade en Palestina, por exemplo nas miñas clases, é que falte un alumno porque está detido, ou as restricións de movemento para ir dun barrio a outro…”

Porén, Iglesias salienta que este é o día a día en Palestina: “A normalidade en Palestina, por exemplo nas miñas clases, é que falte un alumno porque está detido, ou as restricións de movemento para ir dun barrio a outro… A violencia e o medo son a normalidade alí. E iso non debería ser normal”.Conta que unha vez, cando estaba en Belén “chamáronme para que fose a casa duns amigos. A casa fora destrozada polos militares israelís, había balazos nas paredes, e os nenos xogaban pola casa. E eu preguntábame como podían vivir esa situación así, con esa tranquilidade. E foron eles os que tiveron que animarme a min, dicíndome que non era nada, que ao día seguinte limparían todo e seguirían adiante”.

“O cambio, a solución, ten que vir dende fóra, dende dentro non se pode” -di- “Ten que haber unha intervención dende fóra, unha mediación”

Hai solución para o pobo palestino? “O cambio, a solución, ten que vir dende fóra, dende dentro non se pode” -di- “Ten que haber unha intervención dende fóra, unha mediación. Dentro hai cada vez máis odio, hai xa varias xeracións que nunca viviron en liberdade, non hai aire que respirar”. Prén, denuncia que “a comunidade internacional non está facendo nada por solucionar un conflito que leva moitísimos anos”.

En calquera caso, Iglesias destaca que “Palestina non é morte nada máis”. Cita o poema de Rafif Ziada (“nós ensinamos vida, señor”) e destaca que “é certo, porque en Palestina hai moito máis: hai xente que le, xente que escribe, xente que canta, xente que escoita, xente que baila…”. Sinala igualmente que “hai moito humor en Palestina, fanse moitos chistes, mesmo humor negro sobre a súa situación” e lembra o filmeBromas Aparte de Vanessa Rousselot. “Hai moita xente que quere vivir, e que quere ser coñecida polo que fai”, conclúe.

“Hai moita xente que quere vivir, e que quere ser coñecida polo que fai”

Palestina mantén a ilusión e a vida: “Dicía un amigo meu que el tiña ilusións, pero que era consciente de que as súas ilusións tiñan un límite, de que el era apátrida, de que non podía saír de Palestina. Pero el dicía todo isto cun sorriso na boca, el seguía soñando aínda que sabía que os seus soños non se podían cumprir”, explica Iglesias. Tamén mantén intacto o desexo de liberdade que tan ben describiu Mahmud Darwish: “Para a nosa patria, un teito de nubes”.

Twitear Palestina

En novembro de 2000, o daquela primeiro ministro israelí, Ehud Barak, aprobaba un proxecto para construír un muro de separación que rodease os territorios de Cisxordania, imitando o que dende 1994 xa limitaba a Faixa de Gaza, e afastando Palestina do resto do mundo. A construción non só incomunicaba Palestina, senón que tamén a privaba de auga, de terras e de árbores, confiscadas dende 2002, e obviaba unha liña divisoria imaxinaria, a liña verde, lexitimando a ocupación de máis territorio palestino en Cisxordania.

Palestina, seccionada en dúas partes, está organizada en guetos e zonas militares, e reprimida por un sistema que emprega a violencia como castigo físico e psicolóxico contra poboación civil definida como terrorista por ser violada e daquela embarazada de “ataques terroristas”. Crianzas e anciáns, dentro desa faixa entran os mortos que son obxectivo de Israel: persoas xa encarceradas ás que só resistir lles permite soñar con vivir e ser máis que números.

A chamada a unha terceira Intifada repítese dende o bautizo da primeira, e as cifras de mortos só mudan segundo o masacre sexa televisado ou twiteado, pero tras eses números hai persoas; persoas que, como dicía o poeta Mahmud Darwix, “non odian nin rouban a ninguén, mais, se teñen fame, entón comerán a carne do seu usurpador”. E é que os palestinos teñen fame; devecen pola paz e por non ter que erguerse sen saber que cifras son as que teñen que apuntar nese momento: cristais rotos, casas destruídas, rúas cortadas, luces que non prenden e feridos e mortos que só aparecen como apéndices a resolucións internacionais que non cambian nada.

Morren persoas e o mundo segue a ser espectador dun espectáculo no que o único árbitro semella ser o tempo. Por iso cremos necesario participar dos berros que se lanzan dende Palestina, e apoiar ao seu pobo, e pedir á comunidade internacional medidas reais que deixen de facer de Palestina un masacre televisado e que ensinen o que os palestinos queren: vida.

(Debuxo de Zaid Ayasa: “Gaza no paraíso”)

Vinganza

Xerusalén pide xustiza polos tres mozos xudeus desaparecidos e que logo apareceron mortos en Cisxordania, e pola violencia desencadeada a raíz desas mortes. Páxinas en Facebook esixen represalias, con mensaxes como “odiar os árabes non é racismo” ou “Israel pide vinganza”. O odio reprodúcese ao carón de fotos de diferentes partes do corpo tatuadas con palabras rancorosas e faise viral; un movemento en rede que sae á rúa e traspasa fronteiras, e no que as mensaxes virtuais se converten en reais.

En Xerusalén a división entre barrios evidénciase coas barreiras formadas por pedras ou bombas caseiras, e tanques ou coches militares. En Cisxordania aumentan as manifestacións preto do muro que serpea toda a zona e dende Gaza non cesa o intercambio de mísiles por anuncios de alerta. Unha violencia rescatada estes días e alimentada por unha necesidade que só acabou por estoupar, seguindo a estela deixada pola unión de Fatah e Hamás en Palestina.

Non hai proba algunha que demostre que fosen membros de Hamás ou doutro grupo palestino os que asasinaron os mozos israelís desaparecidos. As especulacións levan a ataques xa pensados dende hai tempo, ou contraataques tamén orquestrados con antelación e provocados pola crise diplomática israelí que necesitaba recuperar alianzas para lexitimar os seus actos: Estados Unidos culpou a Israel de entorpecer as conversas de paz mentres se anunciaba a construción de novos asentamentos e Palestina pedía o ingreso en 15 organismos internacionais. Deste xeito crecía o movemento de boicot, desinvestimento e sancións contra Israel, e varios países de Europa uníanse á chamada, cancelando as axendas con empresas que se benefician da ocupación.

É evidente a petición israelí de non recoñecemento do novo goberno de unidade palestino e o castigo colectivo que non só decretou o goberno, senón tamén a poboación civil: a Mohammed Abu Khudair secuestrárono e tras meterlle gasolina na boca queimárono vivo; a Tarek Abu Khudair arrestouno sen cargos a policía despois de bater nel; namentres, o exército continúa a procurar violentos entre as casas aínda en pé de Palestina.

 

(Fotos: Oren Ziv/Activestills.org e /Yotam Ronen/Activestills)

Terceira Intifada

 image

 

 

 

image

 

Aínda sen saber se a Segunda Intifada rematou nalgún momento ou só houbo períodos de pausa dende o seu comezo, en 2000; as revoltas civís máis crueis, as que enfrontaron a palestinos e israelís, entre 1987 e 1993, e entre 2000 e 2005, repítense nas rúas: vinganza, odio, berros e proxectís intercámbianse para prender e avivar máis lumes, separados por muros e trincheiras. Se non é unha terceira revolta, talvez si sexa o comezo dunha nova etapa de maior inestabilidade; pois a calma relativa conseguida polo apoio de Fatah ás accións militares israelís parece perder aceptación, mentres aumenta a ira de ambos lados do muro.

Tras o descubrimento dos corpos dos tres mozos israelís, despois de 18 días desaparecidos, a vinganza saíu á rúa en forma de berros e actos violentos. A ira traspasou xa os límites do odio, e a violencia e os ataques entre árabes e israelís tingue as horas. Xa a semana pasada Amnistía Internacional e o grupo de dereitos humanos israelí B’Tselem escribiron unha carta conxunta ao ministro de defensa de Israel pedíndolle o cese de arrestos masivos e os ataques a casas; sinalando que iso só amosaba que se estaba a procurar un castigo colectivo e non unha busca de persoas desaparecidas. Ataques e persecucións que non só asolagaron aldeas, senón que levaron con elas a 570 palestinos até cárceres israelís, mataron a dez persoas (tres nenos, unha muller embarazada e un mozo discapacitado entre eles), feriron a centos e aterrorizaron a milleiros. Un pánico que só provoca máis horror e máis dor e máis respostas, que non veñen en forma de palabras, senón con actos. Actos que son mísiles e tamén pancartas como as que gritan e esixen a morte dos palestinos e que logran abandeiran ese odio até a propia morte.

As voces dos mozos israelís secuestrados óense na prensa xunto coas dos pais, aflixidos, igual que os daqueles mortos do outro lado. Inocente tamén era o rapaz secuestrado en Xerusalén esta mañá; tamén os que non dormen na casa cada noite, acusados de lanzamentos de pedras ou de pertenza a banda terrorista. E por terrorismo enténdese todo tipo de violación dos dereitos dos outros, e por iso son culpables todos aqueles posibles inspiradores da guerra e inimigos da paz. E ser palestino é motivo suficiente para aportar unha imaxe do terror, que aumenta de noite, á hora dos rezos, e se estende como un virus propagado tras as intencións de conseguir un goberno unitario en Palestina.

Un palestino morto é unha rutina: 1407 son as cifras sen nome dos nenos mortos entre o ano 2000 e xuño de 2014. Santificados pola súa inocencia, polo futuro que xa non teñen, pola esperanza que xa perderon; aínda que, segundo o primeiro ministro israelí, Netanyahu, a santificación deles, dos outros, é a crueldade: “Eles santifican a morte, nós santificamos a vida.” Con todo, a vida en Palestina segue; malia os emigrados por obrigación, os expulsados, os feridos, os mortos e os doridos, todos eles, que aínda teñen esperanza.

 

image